Parkinson hastalığı (PH), insan sinir sistemini ve vücudun sinirler tarafından kontrol edilen kısımlarını etkileyen ve günden güne ilerleyebilen bir hastalıktır. Semptomlar yavaş yavaş başlar. İlk belirtiler, yalnızca tek bir el veya bacakta zor fark edilebilen bir titreme olabilir. Titremeler yaygındır, ancak bu bozukluk aynı zamanda hareketin sertleşmesine veya yavaşlamasına da neden olabilir. Parkinson hastalığının erken evrelerinde yüzünüz mimiksel açıdan çok az ifade gösterebilir veya hiç ifade göstermeyebilir. Yürürken kollarınız sallanmayabilir. Zamanla hastalığınız ilerledikçe, semptomlarınız da şiddetlenebilir. Günümüzde Parkinson hastalığının tedavisi yoktur, yalnızca ilaçlarla ve egzersizlerle semptomları azaltılabilir. PH'li hayvan modellerinde yapılan deneyler, egzersizin motor fonksiyonu iyileştirebildiğini ve nöroprotektif etkiye sahip olduğunu göstermiştir, bu egzersizlerden biri de bisiklet kullanmaktır.
• Araştırmalar, Parkinson hastalarının düzenli olarak bisiklete binmesinin önemli faydalar sağladığını göstermektedir. Hız ve yoğunluğa bağlı olarak bisiklet sürmenin şunları sağladığı gösterilmiştir: Genel motor fonksiyonu iyileştirir, Tremoru azaltır, Bradikineziyi azaltır, Rijiditeyi azaltır, Birleşik Parkinson Hastalığı Derecelendirme Ölçeği (UPDRS) puanlarını azaltır.
• Zihinsel olarak iyi bir durumda olmanıza yardımcı olur ve bu zihinsel rahatlama, ilaçlarınızın düzgün çalışmasını ve hastalık belirtilerinizin minimum düzeyde olmasını veya hiç olmamasını sağlar. Bu titremenin, katılığın ve yavaşlığın azalması anlamına gelir.
• Günlük hayatınızda yediğiniz ve içtiğiniz şeyler, yaşamsal yetenekleriniz üzerinde büyük bir etkiye sahiptir ve ikincil Parkinson’un kabızlık gibi semptomlarını azaltmada, genel olarak enerjik ve sağlıklı kalmanızda önemli bir role sahiptir. Egzersize odaklanırsak bazı Parkinson ilaçları dehidrasyon riskinizi artırabilir. Bisiklet kullanıyorsanız dehidrasyonsizin için büyük bir sorun olabilir çünkü dehidrasyon, kafa karışıklığı, halsizlik, denge sorunları, düşük tansiyon gibi problemlere neden olabilir. Bunun önüne geçmek için düzenli ve doğru sıvı alımı çok önemlidir. Parkinson hastası olan bazı kişiler mesane problemleri yaşayabilir ve bu durum, mesane dolu değilken dahi sürekli idrara çıkma ihtiyacına neden olabilir. Bu, bisikletle uzun yola çıkmanıza bir engel olabileceği anlamına gelmemekte. Bu sadece diyetinizi ve sıvı alımı planınızı ayarlamanın yolculuğunuzu çok daha eğlenceli ve daha da önemlisi güvenli hale getirebileceği anlamına gelir.
• Bisiklete binme gibi; dengenizi, el-göz koordinasyonunuzu ve ince motor kontrolünüzü çalıştıran egzersizler, özellikle Parkinson hastaları için oluşturulacak bir egzersiz planının önemli bileşenleridir. Ancak aynı egzersizler düşme riskini artırabileceğinden, bisiklete binmeden önce ruh halinizden emin olmalı ve egzersizinizi dikkatli bir şekilde planlamalısınız. Kapalı bir ortamda yer alan sabit bir bisiklet, havanın ve ruh halinizin uygun olmadığı günler ve zamanlar için ideal bir seçenektir.
• Günlük hayatınızda bisiklete bindiğinizde başınıza pek çok şey gelebilir. Trafik, diğer sürücüler, inşaat, yol çalışmaları ve beklenmedik hava koşulları bunlardan bazılarıdır. Tüm bu olumsuz koşulların etkilerini minimuma indirmek için yanınızda size eşlik edebilecek bir arkadaşa sahip olmak tam anlamıyla bir cankurtaran olabilir.
• Bir sonraki yolculuğunuza çıkmadan önce yedek kitinizi oluşturmalısınız. Yanınızda bulunduracağınız bu yedek kitinizde şu öğeler bulunabilir: Ekstra ilaçlar + ilaç listesi, ekstra yiyecek, para, acil durum bildirim cihazı, telefon, acil durumlarda (ICE) iletişim kurulacak kişiler vb. Bunlar olmadan evden ayrılmamanız sizin yararınıza olacaktır.
• Yukarıda yer alan tüm bu nedenlerden dolayı bisiklet kullanmak Parkinson hastalarının hem ruh sağlıklarının gelişimi hem de tedavileri için ideal bir aktivitedir. Aynı zamanda arkadaşlarıyla keyifli vakit geçirmenin, stresten kurtulmanın ve hayattan keyif almanın da eğlenceli bir yoludur.
• Bisiklete binmek yeni hedefler belirlemenize ve onlara ulaşmak için motive olmanıza da yardımcı olabilir. Ayrıca, bisiklet sürmenin Parkinson hastalığı üzerindeki etkileriyle ilgili yürütülen yeni araştırmalara da katkıda bulunmak için güçlü bir araç olabilir.
Sonuç olarak Parkinson hastalığının semptomlarını azaltmanın birçok yolu vardır ve bisiklet sürmek de bunlardan biridir. Yukarıdaki uyarılara dikkat edildiği takdirde bisiklet sürmek Parkinson hastaları için tehlikeli bir aktivite değildir. Tam tersine Parkinson hastalığının semptomlarının azalmasına yardımcı olduğu gibi onları ruhsal açıdan da besleyen bir aktivitedir.
KAYNAKÇA
- What You Need to Know about Cycling with Parkinson’s. (2020, September 15). Davis Phinney Foundation. https://davisphinneyfoundation.org/what-you-need-to-know-about-cycling-with-parkinsons/
- Shah, C., Beall, E. B., Frankemolle, A. M. M., Penko, A., Phillips, M. D., Lowe, M. J., & Alberts, J. L. (2016). Exercise Therapy for Parkinson’s Disease: Pedaling Rate Is Related to Changes in Motor Connectivity. Brain Connectivity, 6(1), 25–36. https://doi.org/10.1089/brain.2014.0328
- [email protected]. (2019, November 17). The Many Reasons Why Cycling Helps Parkinson’s - BGF Blog. Brian Grant Foundation. https://briangrant.org/the-many-reasons-why-cycling-helps-parkinsons
Back to News List